W 2021 kupiłem Jeepa Grand Cherokee wj 2.7 crd. Na pierwszy trip wybrałem się w niezbyt daleką trasę. Szczęśliwie żadnej awarii, wszystko sprawne i ładnie chodzi. Cenowo średnio-wyżej. Wolałem dołożyć i kupić coś sensownego, chociaż gwarancji nigdy nie ma. Sprowadzony od pierwszego właściciela, ładny środek, przebieg 180 tys. km, wersja Overland, czyli ta Naj… z jasno-szarymi skórami – wygodne kanapowe fotele. Urok amerykańskiej motoryzacji 😉 Najpopularniejsze silniki to 4,7 litra. Na szczęście stworzono diesla 2.7 na Europę we współpracy z Mercedesem – bardzo udany silnik. Spalanie na trasie wskazuje mi 6,5l/100km, więc tragedii nie ma. Da się w nim dobrze wyspać – mieszczę się cały po złożeniu tylnych siedzeń na płasko.
Mieszkałem wtedy w Zielonej Górze, więc kierunki północne wydawały się niezbyt odległe, idealne na letnie upały. Miałem w głowie też odkrytą wcześniej pewną miejscówkę – duńską wyspę Romo. Wymyśliłem więc trasę na kilka dni. W Hamburgu i Kopenhadze nocowałem w hostelu, na Romo oczywiście na plaży 😉 Powrót promem ze Szwecji do Świnoujścia.
2021-08-09 – Start
Hamburg
Dzielnica Spichlerzy
Centrum
Port w widokiem na operę
Rømø
Kopenhaga
Jadąc do Danii starałem przypomnieć sobie z czego ten kraj jest znany współcześnie. Co jest typowo duńskie? Pierwsze skojarzenia to piwo Carlsberg i Gang Olsena. Przypomniałem sobie jeszcze festiwal rockowy w Roskilde, święto muzyki heavy-metalowej, ważny punkt na mapie festiwali lat 90. Młodzi Duńczycy kochali metal po części za sprawą Larsa Urlicha, perkusisty i założyciela grupy Metallica, [Pochodzi z Danii. Syn znanego tenisisty]. Miłośnicy kina [jak ja] wymienią też Larsa von Triera i grupę Dogma z ich manifestem realizmu [lata 90]. No i jeszcze klocki Lego. Tyle co przychodziło mi do głowy na szybko. Dopiero będąc na miejscu i wertując w sieci, odkryłem kilka ciekawych rzeczy.
1. Flaga – Duńczycy uwielbiają swoją flagę, jest ona wszechobecna, na każdym gospodarstwie jest maszt z flagą. Tak samo w mieście na budynkach, rowerach, motorówkach. Pamiętacie jak Egon Olsen wychodził z więzienia? Koledzy zawsze witali go przed bramą machając małymi flagami na patyku. Duńczycy mocno przywiązani są do narodowego symbolu. Być może to typowe dla królestwa, którym jest Dania. Ale Duńczycy są też bardzo pro-unijni. W stolicy na budynkach instytucji wiszą zawsze trzy flagi: narodowa, unijna i tęczowa 😉
Trzeba też pamiętać, że Dania wynegocjowała z UE specjalne warunki członkowstwa, bardzo korzyste, i nie musi spełniać wielu zapisów, które wiążą inne kraje.
2. Dzieci – Można odnieść wrażenie, że dzieci rządzą w tym kraju z tylnego siedzenia. Są bardzo Uprzywilejowane i wiele rzeczy toczy się wokół ich potrzeb. Duńczycy pozwalają im prawie na wszystko. Mogą taplać się w fontannach, kałuży, błocie, a rodzic musi to wszystko dzielnie znosić. W centrum stolicy jest wiele Przestrzeni przeznaczonych do zabawy dla dzieci. Wyczytałem gdzieś, że Matka może tu zostawić dziecko w wózku na ulicy przed sklepem bez żadnych obaw. Potwierdzam, takie sceny widywałem w Kopenhadze. W końcu Dania to kraj klocków Lego i bajkopisarza J.Ch. Andersena.
3. Hygge i Instytut badań nad szczęściem.
Dania od dekad rządzona jest przez lewicę. Postępowa lewica mocno kojarzy się z tym krajem. Owocem tego są takie koncepcje jak Hygge czy Instytut Badań nad Szczęściem. Hygge to duński koncept, który zrobił karierę w świecie, można powiedzieć drugi po Lego duński hit eksportowy. Słowo tłumaczy się jako coś przytulnego, miłego, przyjemnego. To pewna idea / filozofia życia, w której stan Szczęścia jest głównym celem życia obywateli. Można powiedzieć, że wiele kultur stworzyło jakąś filozofię życia i szczęścia. Jednak tutaj mamy Poważne nowoczesne podejście do tematu, gdzie używa się Aparatu państwa do badań i wprowadzania w życie różnych rozwiązań. Czyli nie Zysk, kariera, dominacja, obrona przywilejów i stanu posiadania, ale szczęście obywatela jako prawo. Lewica pełną gębą. Zbyt piękne do wyobrażenia, zwłaszcza dla kogoś z Polski, gdzie Szczęście to stan, kiedy sąsiad ma gorzej. Oczywiście w Dani też istnieją podziały i też jest krytyka hygge, głównie ze strony tych zamożniejszych. Mimo to Hygge jest bardzo ważne dla duńskiej kultury.
4. Dzielnica Christiania
Christiania to dzielnica w Kopenhadze, która słynie z artystycznego klimatu. Jest to nieformalna Społeczeczność, która żyje wg własnych zasad. Można tu zobaczyć ciekawe Murale, uliczną sztukę, a także odwiedzić kawiarnie i bary wegańskie. Warto pamiętać, że Christiania jest również znana z handlu marihuaną. Mimo tego jest to wyjątkowe miejsce, obowiązkowy punkt dla wszystkich, którzy chcą doświadczyć atmosfery Kopenhagi.
Christiania powstała w latach 70-tych, kiedy grupa młodych ludzi zajęła opuszczoną bazę wojskową. Celem było stworzenie wolnej i samo-wystarczalnej społeczności, jako alternatywy dla tradycyjnego systemu społecznego. Christiania stała się mekką dla artystów i cyganerii. Był to pewnego rodzaju eksperyment społeczny. W latach 70 i 80 w Danii działał silny ruch lewicowy, który krytykował kapitalistyczny system oraz promował idee równości i wolności. Christiania była częścią szerszej debaty na temat tego, jak powinno funkcjonować społeczeństwo i państwo.
Jakie były moje wrażenia? Zupełnie inaczej to sobie wyobrażałem. Myślałem, że będą tam galerie sztuki, kawiarnie artystyczne, kluby jazzowe, butiki z designem i modą, second-handy vintage, Przestrzenie twórczej pracy itp. Niestety bardziej trąciło to jamajskim, jarmarcznym kiczem. Odpustowe stragany z Paciorkami dla turystów. Z głośników leciał Bob Marley, a nie jazz czy skandynawskie elektro. W Powietrzu czuć było wszędobylski zapach marihuany. Nie pozwolono mi tam robić zdjęć.
5. Rowery Christiania Bike
Kopenhaga jest też Miastem rowerów. Christiania bike – to charakterystyczny rower z wózkiem towarowym z przodu do wożenia głównie dzieci. Produkowane są rzemieślniczo w dzielnicy Christiania. Jest to stały element krajobrazu miasta. W 2010/11 rower Christiania bike otrzymał status ikony duńskiego designu. Są one uważane za symbol Kopenhagi i stanowią ważną część kultury miasta.
Dworzec Główny Kopenhaga
Dzielnica Christiania
Ulica / Kanał Nyhavn